Als je te maken hebt gehad met een narcist, zal je er vast over gelezen hebben. De ‘no-contact- regel. Persoonlijk vond ik het ontzettend moeilijk om te doen, maar ik bedank mezelf er elke dag voor, en ik zal je uitleggen waarom:
Wat is ‘going no-contact’?
Om te beginnen: Ja, het is zo simpel als die twee woorden er uit zien. De no-contact regel is niets meer dan alle banden verbreken met de narcist. Dat begint met de narcist blokkeren op je telefoon, social media en email, en eindigt soms zelfs met de banden verbreken met iedereen die met de narcist te maken heeft. Wanneer je achter de bittere waarheid bent gekomen dat dat jouw (ex)partner een narcist is en opzettelijk misbruik van jou maakt, is er geen andere optie dan deze. Je moet jezelf beschermen voor de narcist.
Toen ik er achter kwam dat mijn ex een narcist was liet ik die informatie maar gedeeltelijk op me inwerken. ‘Misschien is hij niet zo’n extreme narcist als de voorbeelden op internet,’ zei ik tegen mezelf. ‘Misschien is hij de uitzondering op de regel en kan hij wél veranderen.’ Verschillende van dit soort gedachten cirkelden er door mijn hoofd. Als ik er op terug kijk wóu ik niet alle banden verbreken. Ik was er niet klaar voor, en zat nog teveel onder zijn manipulatieve ‘spell.’ Wij waren vóór onze relatie jaren lang vrienden geweest en hadden elkaar beloofd weer vrienden te zijn als we uit elkaar zouden gaan. Daarnaast had ik tijdens de vriendschap die ik voorheen met hem had nooit iets van zijn narcisme gemerkt. Misschien zou ik er in een vriendschap opnieuw niets van merken? Misschien kwam het op een bepaald niveau toch wel weer goed?
Manipulatie
Ik denk dat veel slachtoffers van narcisten hier de mist in gaan. Ergens wíl je niet geloven dat de man (of vrouw, kan natuurlijk ook) waarvan jij zoveel houdt een persoonlijkheidsstoornis heeft die hem incapabel maakt jouw liefde te beantwoorden. Sterker nog: Je wordt misbruikt, mishandeld, bekritiseerd en gekleineerd, maar tussen de misbruik-sessies door is hij zo lief en geweldig dat je denkt: ‘Het kán toch niet?’ Dat zou namelijk betekenen dat de liefde die je dacht te kennen niet echt was.
Mijn ex vertelde me twee maanden nadat ik de relatie had verbroken dat hij in anger-management therapie was. Hij vertelde me dat hij inzag dat híj het probleem was geweest, en dat hij het graag goed wou maken met mij. Hij was een veranderd man, verzekerde hij mij. Dat was voor mij een reden om te denken: ‘Kijk, hij werkt aan zichzelf, hij verdient een tweede kans.’ En die gaf ik hem ook, in de vorm van een vriendschap. Dat ging misschien één maand goed en toen begon het misbruik opnieuw.
Waarom ik dit voorbeeld aandraag, is omdat ik zie dat dit een vast patroon is. Wanneer ze je kwijt lijken te raken, doen ze zich weer even goed voor. Ze zeggen dat ze veranderd zijn, maar puntje bij paaltje ben je weer bij af. Ik heb zelfs redenen om te geloven dat hij nooit in therapie is geweest, maar dat laat ik maar in het midden. Feit is dat narcisten overal over liegen om hun zin te krijgen, en dat ze elke vorm van manipulatie gebruiken om maar de controle over jou te kunnen houden.
Waarom no-contact zo belangrijk is
No contact is zo simpel als een knopje indrukken op je telefoon en op social media, maar emotioneel is het een big deal. Dit komt omdat de emotionele band met een narcist geen gezonde band is, zoals een band die tussen twee vrienden of geliefden in een gezonde relatie tot stand is gekomen. Een band tussen een narcist en slachtoffer is een band die gebouwd is op angst. En laat zo’n band véél sterker zijn dan een band die is ontstaan vanuit een wederzijds gevoel van vertrouwen. Veel slachtoffers van narcisten ontwikkelen het ‘stockholm-syndroom,’ genoemd naar de bankoverval die in de jaren 70 in Stockholm heeft plaatsgevonden, waarvan de slachtoffers zo’n diepe emotionele band met de overvallers hadden ontwikkeld, dat ze weigerden te getuigen tegen de daders. Dit was uiteraard geen liefde, maar angst. Maar in sommige gevallen moeilijk te onderscheiden.
Een dergelijke band verbreken is om die reden véél lastiger dan een band (of relatie) verbreken met iemand geen narcist is. Daarnaast zal de narcist je altijd zodanig manipuleren dat je niet voor jezelf kiest, maar voor hem, en zal hij je doen geloven dat hij het toch goed met je voorheeft en niet zonder jou kan. (Of dat jij niet zonder hem kan.) Dat is de reden waarom velen in een misbruik-relatie blijven, zelfs wanneer de omgeving daar niets van begrijpt. En juist daarom is het belangrijk om no-contact te gaan. Als je de deur op een kiertje houdt, zal hij hem opentrappen en je blijven misbruiken. De cyclus van goede momenten zullen altijd blijven afwisselen met momenten van drama en ellende. There is no other way than the hard way!
Emotional boobytraps
Als je de narcist geblokkeerd hebt, begint het pas echt. Zelf zal je last hebben van iets wat lijkt op ontwenningsverschijnselen. Nogmaals: De band is enorm sterk, en gebaseerd op angst. Die moet je nu opgeven. En ook al klinkt dat heel logisch en goed, is het vergelijkbaar met een junkie die moet afkicken. Wanneer de narcist daarentegen merkt dat jij alle banden hebt verbroken, begint hij bang te worden. Jij weet tenslotte wie hij écht is, zonder dat masker dat hij buitenshuis draagt. De narcist schroomt om die reden niet een laster campagne starten, en iedereen te laten weten dat JIJ de slechterik was in de relatie. Misschien zelfs dat JIJ een narcist bent.
Omdat de narcist zich voedt met drama en jouw gevoelens (dat is tenslotte waarom hij telkens conflict zocht om helemaal niets), zal hij in paniek raken nu hij de controle over jou kwijt is. In mijn geval hing de narcist een zielig verhaal op bij iedereen die maar wilde luisteren. Het hele verhaal werd omgedraaid. Ineens was HIJ het slachtoffer. Tranen met tuiten huilde hij. Op Facebook postte hij de ene keer quotes over hoe slecht mensen het met hem voor hadden. Enkele maanden later begon hij quotes te posten over narcisten, die letterlijk hem beschreven, maar de narcist kennende, was het natuurlijk de bedoeling dat mensen dachten dat IK de narcist was. Dit soort posts zijn emotional boobytraps. Ze zijn er om zijn omgeving te overtuigen van zijn zogenaamde onschuld, maar ook om jou zo boos of verdrietig te maken dat je reageert.
Wees sterk. You can do it!
En dit is het lastigste aan no-contact. Je zal je zo vaak uitgedaagd voelen te reageren. Er zullen zoveel leugens over jou verspreid worden dat het voelt alsof het misbruik doorgaat, terwijl jij al je energie nodig hebt om te helen van het jarenlange misbruik. Ik heb mijn vingers bijzonder vaak voelen kriebelen en willen schreeuwen dat het allemaal niet waar is, maar gelukkig had ik in de laatste periode mensen om me heen die bekend waren met narcistisch misbruik. Zij vertelden me keer op keer dat niet reageren het beste is, en dat is wat ik nu ook zie. Thank God!
Wanneer jij elke ingang afgesloten houdt, heeft de narcist geen kans meer jou te gebruiken. Hij kan op Facebook en in zijn omgeving roepen wat hij wil, maar als jij je er van weet af te sluiten, heb je er geen last van. Kijk niet op je ex zijn Facebook pagina, ga niet naar plekken waar je hem eventueel tegen kan komen. De emotional boobytraps van een narcist zijn geen grap. Hij zal er alles aan doen om weer contact met jou te krijgen. Vraag ook jouw omgeving om jou niet op de hoogte te stellen van jouw ex zijn Facebook posts. No contact betekent echt geen contact. Ook niet via andere mensen. Alleen dan kan je helen. Alleen dan zal hij uiteindelijk verdwijnen uit je systeem.
En ik? Ik heb mijn leven opgepakt. Heb nooit meer contact gehad met de narcist, en ben me steeds beter gaan voelen. Natuurlijk is daar enige tijd overheen gegaan, maar omdat er niet langer chronisch met mijn hoofd gespeeld wordt, voel ik me sterker, gezonder en meer mezelf. Het was voor mij van groot belang me te focussen op geluk en een nieuwe toekomst, zonder de drama van de narcist. Soms lag ik in bed en voelde het letterlijk alsof ik na lange tijd weer kon ademhalen. Andere keren kon ik me ineens zo intens blij voelen. Alsof iets in mij een feestje vierde dat het me was gelukt. Ik was ontsnapt. Weg uit de het kooitje van de narcist..